SZCZEGÓŁY ATRAKCJI TURYSTYCZNEJ
Kategoria: Dziedzictwo kulturowe

Wieża wsadu wielkiego pieca w Porębie


Historia hutnictwa na terenach w okolicach Poręby i Zawiercia jest bardzo długa i sięga czasów średniowiecza. O istnieniu dawnych hut świadczyć mogą nazwy miejscowości, jak np. Kuźnice (dawne określenie huty), czy Rudniki (pierwsza staropolska nazwa hutników). Trudno dziś dociec, ile tego rodzaju zakładów funkcjonowało na tym terenie w wiekach średnich oraz w początkach nowożytności, choć zapewne to właśnie w oparciu o nie powstały z końcem XVIII i początkiem XIX w. nowoczesne ośrodki hutnicze. Pierwsza wzmianka o osadzie Poręba pochodzi z 1373 r., zaś od wieku XV zwana była ona Porębą Mrzygłodzką. Osadnictwo na tych terenach zaczęło rozwijać się żywiej od w. XVI.

Wielki piec

Na przełomie XVIII i XIX miejscowość należała do Jana Christiana Messnera. Z jego to inicjatywy zbudowany został w latach 1795-97 wielki piec do przetapiania rudy oraz zachowana do dziś wieża wyciągowa, służąca do transportu wsadu wielkopiecowego. O wartości tego zabytku, wzniesionego z ciosowego kamienia wapiennego, świadczyć może fakt, iż jest to jedyny tego rodzaju zachowany obiekt na terenie Zagłębia i jeden z dwóch w całym województwie śląskim.

Wieża

Wieża wyciągowa w Porębie, czyli tzw. „gichta” , służąca dawniej do transportu wsadu wielkopiecowego do przetapiania rudy, wybudowana została z ciosowego kamienia wapiennego w 1798 r. Do naszych czasów dotrwał napis z datą budowy, odlany z żeliwa wytopionego w pierwszej odlewni. Zachował się także fragment murów wielkiego pieca. Obiekt znajduje się przy ul. Fabrycznej. Do rejestru zabytków wpisano go w 1975 r.

Rozwój miasta

Uruchomienie pieca odlewniczego przyczyniło się do uczynienia z Poręby prężnego ośrodka przemysłowego. Odlewano tutaj rury żelazne, naczynia, przedmioty na potrzeby rolnictwa, urządzenia sanitarne, a także elementy służące wyposażeniu licznych zakładów w okolicy, jak cegielnie, czy młyny. Wraz z przemysłem rozwijała się także sama miejscowość. Pierwsze dziesięciolecia XIX w. przyniosły zresztą znaczny rozwój całego regionu Zagłębia, do czego przyczyniła się eksploatacja odkrytych tutaj pokładów węgla kamiennego.

Lokalizacja
Fabryczna
Poręba
Poręba
Jura Krakowsko-Częstochowska, Zagłębie Dąbrowskie
w mieście
Informacje ogólne
: technika i nauka, poprzemysłowe
Ceny i udogodnienia
: wstęp wolny
Dostępność
: cały rok

Nie jesteś zalogowany. Aby skorzystać z planera podróży musisz się zalogować.

Przejdź do strony logowania.

Atrakcje
Trasy
Galerie
Pliki dźwiękowe
0862
/Media/Default\.MainStorage/Poi/eoiwb5dn.mmo\0862.mp3

W pobliżu
Poręba
W Porębie, będącej prawie dziewięciotysięcznym miastem, leżącym pomiędzy Siewierzem a Zawierciem, obejrzeć możemy kilka interesujących obiektów - zarówno związanych z kulturą materialną, jak i będących pomnikami przyrodniczymi. Jedną ze swoistych wizytówek Poręby jest rosnący tutaj dąb szypułkowy. Drzewo liczy sobie ponad 720 lat, a obwód jego pnia wynosi 660 cm. Jest to jedno z najstarszych drzew rosnących w województwie śląskim.
Poręba
Las Porębski to rozległy, liczący blisko 750 ha, specjalny obszar ochrony siedlisk, powstały w ramach sieci Natura 2000. Rozciąga się on na południe od miasta Poręba, które od wschodu sąsiaduje z przemysłowym Zawierciem. Lasy liściaste i iglaste porastają tutaj zróżnicowany teren z mokradłami, dolinkami niewielkich potoków czy warpiami. Rośnie tutaj m.in. cieszynianka wiosenna, gniazdują rzadkie ptaki, jak np. żuraw, kilka gatunków dzięciołów i muchołówek.
Zawiercie
Specjalnie dla naszych Gości będących miłośnikami "białego szaleństwa" przygotowaliśmy Stok Narciarski o długości 120 metrów i średniej szerokości 50 metrów. Nachylenie stoku wynosi 10-12% i kończy się "wypłaszczeniem" 1000 m2.
Myszków
W Sanktuarium w Mrzygłodzie (kiedyś miasto, obecnie dzielnica Myszkowa) otacza się kultem cudowny wizerunek Matki Bożej Różańcowej. Trafił on tutaj w połowie XVII wieku – przywieźli go ze sobą krakowscy dominikanie i umieścili w zbudowanym w latach 1644-53 nowym kościele parafialnym. Świątynię wzniesiono w stylu renesansowo-barokowym. Wnętrza zachowało wystrój barokowy - pięknie prezentują się bogato zdobione ołtarze.
Zawiercie
Dworzec kolejowy to najstarsza budowla związana z komunikacją zbiorową na terenie Zawiercia, wzniesiona przy linii Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej. Pierwszy, drewniany budynek dworca wybudowano tu w 1872 r. Obiekt murowany powstał niespełna dwadzieścia lat później, w 1890, jednak był on znacznie mniejszy niż budowla dzisiejsza. Tę ostatnią wzniesiono w latach 1910-13, a inwestycja uświetnić miała 300-lecie panowania w Rosji dynastii Romanowów.
zobacz więcej
Szlak Orlich Gniazd
Morsko
Ruiny zamku rycerskiego „Bąkowiec” pochodzącego z XIV–XV w. znajdują się na terenie wypoczynkowego ośrodka „Morsko Plus”... więcej>>
Podzamcze
Góra Birów, wznosząca się 461 m n.p.m., stanowi jedno z charakterystycznych wzniesień w rejonie Podzamcza i Ogrodzieńca.... więcej>>
Podzamcze
Zamek Ogrodzieniec to największa warownia Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, a także, bez wątpienia, jeden najpiękniejszy... więcej>>
Mirów
Jest to bez wątpienia jeden z najpiękniejszych obiektów na szlaku Orlich Gniazd. Leżąca na wzniesieniu, monumentalna bry... więcej>>
Szlak Kulinarny Śląskie Smaki
Kroczyce
Zajazd położony w malowniczej scenerii Jury Krakowsko-Częstochowskiej oferuje dania kuchni staropolskiej, jurajskiej i m... więcej>>
Częstochowa
Dwupoziomowy lokal kusi własnym produkowanym na miejscu piwem oraz wyjątkową kuchnią z kultowymi już daniami regionalnym... więcej>>
Częstochowa
Restauracja znajduje się w samym centrum miasta, w zabytkowych piwnicach Ratusza Częstochowskiego.
Noclegi
Zawiercie
Obiekt położony jest w sercu Jury na obrzeżach miasta Zawiercie otoczonymi terenami leśnymi, blisko głównych dróg krajowych Katowice – Warszawa, Kraków – Zawiercie, niedaleko lotnisk Katowice Pyrzowice (27km) oraz Kraków Balice (75km).
Łazy
Zajazd Euforia & Restauracja Spichlerz to obiekt usytuowany w miejscowości Ciągowice, 3,5 km od Zawiercia.
Zawiercie
Do dyspozycji gości: kawiarnia z możliwością całodziennego wyżywienia, sauna, solarium, siłownia, korty tenisowe, masaż leczniczy, zajęcia sportowo-rekreacyjne, stadion sportowy, boiska do piłki nożnej, siatkówki oraz piłki ręcznej, basen odkryty, obok obiektu znajduje się park,
zobacz więcej
Gastronomia
Poręba
Macie ochotę skosztować tradycyjnych, domowych obiadów? Zapraszamy na własnoręcznie lepione pierogi, uszka i krokiety do naszej klimatycznej oberży.
zobacz więcej